Cập nhật:
Phần lớn hỏng hóc sớm của bơm trục đứng không đến từ máy mà đến từ những gì xảy ra giữa lúc máy về kho và lúc bấm nút lần đầu. Một tờ kiểm lắp đặt có chữ ký, làm trước khi cấp điện, là cách ít tốn kém để tách phần trách nhiệm và để biết sau này nên nghi chỗ nào.
Mục lục
Nguyên tắc: kiểm theo thứ tự cơ — điện — nước
Không đảo thứ tự. Cấp điện khi phần cơ chưa xong là cách nhanh nhất làm hỏng phớt và vòng bi.
Phần cơ: mười mục kiểm
| # | Mục | Đạt khi |
|---|---|---|
| 1 | Bệ móng | Phẳng, đủ cứng, bê tông đã đủ tuổi |
| 2 | Bu lông neo | Đủ số, siết đều, đúng lực theo hướng dẫn |
| 3 | Căn chỉnh chân máy | Đo bằng thước thuỷ theo hai phương |
| 4 | Cụm bơm và động cơ | Đồng tâm theo hướng dẫn của model |
| 5 | Quay tay trục | Nhẹ, đều, không kẹt, không tiếng lạ |
| 6 | Ống hút | Có đoạn thẳng tối thiểu, không túi khí |
| 7 | Ống đẩy | Có van một chiều và van khoá đúng vị trí |
| 8 | Giá đỡ ống | Ống không tì trọng lượng lên mặt bích bơm |
| 9 | Khớp nối mềm | Lắp đúng chiều, không kéo căng |
| 10 | Che chắn khớp nối | Đã lắp lại sau khi căn chỉnh |
Mục 8 là mục hay trượt nhất và cũng hay bị bỏ qua nhất. Ống tì lên mặt bích làm lệch trục và mòn phớt sớm, mà không để lại dấu vết nào nhìn thấy được.
Cần tư vấn chọn máy cho đúng việc? Gọi hoặc nhắn Zalo để được hỗ trợ.
Phần điện: tám mục kiểm
| # | Mục | Đạt khi |
|---|---|---|
| 1 | Điện áp tại tủ | Đo thực tế, đúng dải của động cơ |
| 2 | Cỡ dây và aptomat | Theo dòng định mức của động cơ |
| 3 | Cách điện cuộn dây | Đo trước khi đấu, ghi lại trị số |
| 4 | Đấu đúng sơ đồ | Theo nhãn máy, đúng kiểu đấu |
| 5 | Tiếp địa | Đã đấu, đã đo |
| 6 | Rơ le nhiệt hoặc bảo vệ dòng | Đặt đúng ngưỡng, có ghi lại |
| 7 | Bảo vệ mất pha, lệch pha | Có và đã thử |
| 8 | Bảo vệ chạy khô | Có và đã thử bằng cách mô phỏng |
Mục 3 nên ghi lại trị số, không chỉ ghi “đạt”. Con số ban đầu là mốc để so lần đo sau.
⚠️ Điều kiện dừng
Không chạy thử khi chưa mồi đủ nước và chưa xả hết khí trong thân bơm. Chạy khô dù chỉ vài chục giây cũng đủ làm hỏng phớt cơ khí, và hỏng kiểu này thường không được tính là lỗi sản xuất. Nếu không chắc đã xả hết khí, dừng lại và xả lại.
Trình tự chạy lần đầu
- Mồi nước đầy thân bơm và đường hút.
- Xả khí qua nút xả trên thân, tới khi ra nước liên tục không lẫn bọt.
- Đóng bớt van đẩy, để lại khe hở nhỏ.
- Giật thử chiều quay bằng một nhịp đóng cắt rất ngắn, nhìn dấu chiều quay.
- Nếu ngược chiều, cắt điện, đảo hai pha, đóng lại tủ, thử lại.
- Chạy máy, mở van đẩy dần theo dõi áp suất.
- Ghi số sau khi ổn định: dòng từng pha, áp đầu đẩy, áp đầu hút nếu có đồng hồ.
- Nghe và sờ: tiếng, rung, nhiệt vỏ động cơ sau mười lăm phút.
- Kiểm rò tại phớt, mặt bích, nút xả.
- Ký hồ sơ và bàn giao.
Bước 4 không được bỏ qua kể cả khi thợ điện khẳng định đấu đúng thứ tự pha. Dấu chiều quay trên máy mới là căn cứ.
Bộ số cần ghi lại và giữ
- Dòng từng pha khi chạy ổn định, ở trạng thái van mở như vận hành thật.
- Áp suất đầu đẩy ở điểm làm việc.
- Trị số cách điện đo trước khi đấu.
- Ngưỡng đặt của rơ le bảo vệ.
- Nhiệt độ vỏ động cơ sau ba mươi phút.
- Ngày chạy đầu, người thực hiện, người chứng kiến.
Bộ số này là mốc so sánh cho mọi lần kiểm định kỳ về sau. Không có nó thì mỗi lần sự cố đều phải đoán lại từ đầu.
Ví dụ có ghi rõ giả định
Giả định: máy lắp xong, quay tay nhẹ, đấu điện đúng sơ đồ, nhưng khi chạy thì dòng ba pha lệch nhau rõ rệt và máy nóng nhanh.
Cách đọc: quay tay nhẹ loại phần lớn khả năng kẹt cơ khí, nên nghi nguồn hoặc cuộn dây trước. Đo điện áp ba pha tại tủ khi máy chạy, so với trị số cách điện đã ghi lúc lắp. Nếu điện áp lệch thì vấn đề ở nguồn; nếu điện áp đều mà dòng vẫn lệch thì nghi cuộn dây hoặc đấu nối. Có bộ số ban đầu thì phân biệt được hai hướng này trong một buổi. Tình huống là giả định để minh hoạ, không phải trường hợp của công trình bạn.
Câu hỏi hay gặp
Ai nên ký hồ sơ kiểm lắp đặt? Người lắp, người vận hành và đại diện bên cấp hàng nếu có mặt. Ba chữ ký làm rõ phần trách nhiệm khi có sự cố sớm.
Chạy thử bao lâu là đủ để nghiệm thu? Đủ để máy ổn định nhiệt và ghi được bộ số, thường là vài chục phút chạy liên tục ở điểm làm việc thật, không phải chạy van đóng.
Máy mới có cần đo cách điện không? Có. Máy có thể đã nằm kho lâu hoặc bị ẩm khi vận chuyển. Đo mất vài phút và cho một con số mốc.
Quên ghi số lần chạy đầu thì làm sao? Đo lại sớm khi máy còn mới và ghi vào hồ sơ, kèm ghi chú đây là số đo bổ sung chứ không phải số lúc chạy đầu.
Cần hỗ trợ
Gửi: nhãn máy, ảnh bệ móng và đường ống hai đầu, ảnh tủ điện và nhãn thiết bị bảo vệ, trị số cách điện đo được, dòng ba pha khi chạy thử. Bộ phận kỹ thuật đối chiếu với thông số của model và chỉ ra mục nào chưa đạt trước khi bàn giao.
Xem dải máy tại bơm trục đứng và bơm công nghiệp.
Liên hệ: Phong — 0359395912 (gọi hoặc Zalo cùng số). Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Trung Kiên.